ሶማሊያ የዓለም አቀፍ ህግጋትን እና የሀገሪቱን ሉዓላዊ የባህር ላይ መብቶች ጥሰት በመጥቀስ በቅርቡ በሶማሊያ ግዛት ውስጥ በሚካሄደው ሁለገብ ወታደራዊ ልምምድ ላይ ኢትዮጵያ እንድትሳተፍ ያቀረበችውን ጥያቄ ውድቅ ማድረጓ ተነገረ ።
የሶማሊያ መከላከያ ሚኒስትር አህመድ ሞአሊም ፊቂ የብሄራዊ ሉዓላዊነት እና የአለም አቀፍ የባህር ላይ ህግ ጥሰትን በመጥቀስ ሶማሊያ ኢትዮጵያ ልትታቀደው የምትችለውን የባህር ኃይል ልምምድ ለመቀላቀል ያቀረበችውን ጥያቄ ውድቅ ማድረጋቸውን ለጋዜጠኞች ተናግረዋል ።
የሶማሊያ መንግስት በቅርቡ በአዲስ አበባ በተካሄደው የምስራቅ አፍሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች የመሪዎች ጉባኤ ላይ ኢትዮጵያ ባህር ዳርቻውን ልምምድ ለመቀላቀል ፍላጎት እንዳላት ከገለፀች በኋላ የሶማሊያ መንግስት ይፋዊ ተቃውሞ ማስተላለፉን ተናግረዋል ።
“ወደብ የለሽ ሀገር በውሃችን ውስጥ እንዲሰራ መፍቀድ አንችልም” ብለዋል ፊኪ። “ሶማሊያ በመሬቷ፣በባህሩ እና በአየር ክልሏ ላይ ሙሉ ሉዓላዊነቷን አስጠብቃለች።ኢትዮጵያ በባሕር ልምምዶች ላይ የምትፈጽመው ያልተፈቀደ ተሳትፎ አለማቀፋዊ የባህር ህግን እና ብሄራዊ ደንቦቻችንን ይጥሳል።” ብለዋል ።
በሞቃዲሾ በተካሄደዉ የ EASF የመሪዎች ጉባኤ ላይ ኢትዮጵያ በአፍሪካ ኅብረት ለሚመራው AUSSOM ሰላም ማስከበር ተልዕኮ የባህር ኃይል ወታደሮችን ለማዋጣት ጥያቄ ማቅረቧን ተከትሎ ።
ፊቂ በሰጡት መግለጫ ወደብ የሌላቸው ሀገራት ያለ መደበኛ ፍቃድ በሌላ ብሄር ውሃ ውስጥ ለመስራት ምንም አይነት ህጋዊ ምክንያት እንደሌላቸውና ይህም ሶማሊያ ያልፈቀደችውን ነው። “እንዲህ ዓይነቱን ተሳትፎ የሚፈቅድ ምንም ዓይነት ቅድመ ሁኔታ ወይም የህግ ማዕቀፍ የለም” ብለዋል.
ይህ የቅርብ ጊዜ አለመግባባት የተፈጠረው በጥር 1 ቀን 2024 በኢትዮጵያ እና በሶማሌላንድ መካከል በተፈረመው የመግባቢያ ስምምነት (MoU) የተቀሰቀሰውን የዲፕሎማሲያዊ ቀውስ ዳራ ላይ ነው።
በስምምነቱ መሰረት በአለም አቀፍ ደረጃ እውቅና የሌላት እራሷን ራሷን የምትታወቅ ሪፐብሊክ ሶማሊላንድ በበርበራ አቅራቢያ የሚገኘውን 20 ኪሎ ሜትር የባህር ጠረፍ ለኢትዮጵያ የባህር ሃይል ጦር ሰፈር ለማልማት ተስማምታለች። በምላሹ፣ ኢትዮጵያ ለሶማሌላንድ ነፃነት ተምሳሌታዊ እውቅና ትሰጣለች ፣ ይህም ከሞቃዲሾ ከፍተኛ ውግዘት አስከትሏል።
ኢትዮጵያ የባህር ዳርቻ ባይኖራትም በአካባቢው የኃይል ማመንጫ ፕሮጀክት ሰፊ ስትራቴጂ አካል በመሆን የባህር ኃይል አቅሟን እየገነባች ትገኛለች። ሶማሊያ ግን እንደዚህ አይነት እንቅስቃሴዎችን ሉዓላዊነቷን የሚጎዳ እየተንሰራፋ ያለው መስፋፋት አካል አድርጋ ትመለከታለች። ሲል የዘገበው የሱማሊያ የዜና ወኪል hiiraan.com ነዉ ።
የኔታ ቲዩብ ዘጋቢ፦ ታዴ የማመይ ልጅ
